نقش سرزنش در متقاعدسازی

نقش سرزنش در متقاعدسازی

نقش سرزنش در متقاعدسازی
در این مقاله به معرفی رفتار سرزنش می پردازیم. پس از معرفی چیستی و چرایی و انواع آن، به نقشی که در متقاعدسازی ایفا می کند می پردازیم. با خواندن این مقاله و تمرین، شما می توانید خود را از دام این نوع متقاعدسازی رهایی بخشید.

تعریف سرزنش:
در فرهنگ دهخدا سرزنش به معنای نکوهش، ملامت و سرکوفت است. سرزنش کردن مربوط به رفتاری ست که فرد در گذشته انجام داده است. اکنون فرد سرزنش کننده ایرادی را به آن وارد دانسته است.
گاه ممکن است فرد توسط خودش سرزنش شود. گاهی نیز رفتار فرد از سوی دیگری مورد سرزنش قرار می گیرد. سرزنش کردن خود به مراتب آثار عمیق تری بر روی فرد می گذارد. بررسی این رفتار خود مقوله ای جداگانه است که بعدا به این موضوع می پردازیم.

لطفا ادامه مطلب را بخوانید.

سرزنش کردن خوب است یا بد؟
برخی سرزنش را به چاقوی دو لبه ای تشبیه می کنند که هم اثرات منفی دارد و هم اثرات مثبت. از این دیدگاه سرزنش هم می تواند بجا و ستوده باشد و هم نادرست و آسیب زننده. سرزنش خوب را گاهی به امر به معروف و نهی از منکر نیز تعبیر می کنند. خوب یا بد بودن سرزنش عموما به نیت و نحوه عملکرد فرد برمی گردد. سرزنش خوب با نیت اصلاح فرد صورت می گیرد. سرزنش خوب همراه با تخریب شخصیت یا تحقیر نیست. سرزنش بد بار منفی زیادی به همراه دارد. سبب تخریب شخصیت و کاهش اعتماد به نفس شخص شده و صدمات روحی به او وارد می کند.

 

علت سرزنش کردن چیست؟
یکی از علل اصلی سرزنش کردن ممکن است حسادت به فرد باشد. گاهی نیز سرزنش کننده این عمل را در جهت تایید رفتار خودش انجام می دهد. او با سرزنش کردن دیگری می خواهد بگوید که کا و تصمیم خود او درست تر بوده است. گاهی نیز سرزنش کردن با نیت القای حس حقارت و تقصیر صورت می گیرد. این حس ممکن است از سوی فردی خودشیفته باشد. فردی که با تحقیر و آزردن دیگران احساس برتری می کند. گاهی اوقات علت سرزنش، نوعی مسئولیت گریزی توسط سرزنش کننده است. در این حالت، سرزنش کردن نوعی بهاته تراشی و گریز از مسئولیت است و این از عوامل شکست خواهد بود.

سرزنش کردن چه تأثیراتی دارد؟
سرزنش کردن با توجه به انواعی که دارد اثرات متفاوتی هم خواهد داشت. یکی از انواع سرزنش، خودسرزنشی است یعنی فرد خودش را سرزنش کند. سرزنش کردن خود از مخرب ترین رفتارهاست. زمانی که یک کار را بصورت نادرست انجام می دهید و بعد مدت زمان زیادی مثلا روزها و ساعت ها به ملامت و سرزنش خود بابت آن مساله می پردازید. با این کار روحیه و اعتماد بنفس خود را تخریب می کنید. اگر واقعا معتقدید که کار نادرست بوده پس اشتباه خود را بپذیرید و این زمان را برای جبران صرف کنید.
بطور کل سرزنش کردن اگر با تکرار و شدت و در مدت زمان استفاده شود، آثار تخریبی و منفی روی شخصیت فرد می گذارد. احساسات منفی در او بیشتر می شود و قدرت تصمیم گیری او کاهش می یابد.

سرزنش بعنوان ابزاری برای متقاعدسازی
سرزنش کردن علاوه بر ایجاد آزردگی روحی، گذشته نگر نیز هست. جورج نوئل گوردون؛ شاعر مشهور انگلیسی، زمانی این گونه نوشت:
“هیچ دستی نمی تواند زنگ ساعت را در زمانی که سپری شده برای من به صدا درآورد.”
این دقیقا کاری است که سرزنش کننده انجام می دهد. سرزنش کننده فرد را به زمان گذشته می برد و در او احساس گناه، خطا و آزردگی ایجاد می کند. این احساس خطا و ضعیف بودن سبب می شود اعتماد به نفس او آسیب ببیند. در ادامه او راحت تر تسلیم می شود. کم تر برای اتخاذ تصمیم و یا دفاع از اولویت و نظر خود اقدام خواهد کرد. نتیجه دیگری که عاید سرزنش کننده می شود متقاعدسازی آسان تر او در تصمیمات بعدی است.

عبارات سرزنش آمیز را بشناسیم.
عبارات سرزنش آمیز بسیاری در جامعه ما رایج است. عباراتی که اغلب اشاره به گذشته دارند و احساس آزردگی برای ما ایجاد می کنند. واقعیت دیگری که در پشت پرده این عبارات نهان می شود، کنترل گری آن ها است. برای نمونه به این عبارات توجه کنید:
چرا این طور عمل کردی؟
ای کاش اولش با من مشورت می کردی؟
کاش قبلا به منم می گفتی؟
ای کاش این کار رو نکرده بودم؟
قبلا حرف دیگری زده ای، حالا این رو می گی؟
عرضه ی این کار رو نداشتی؟
این کار رو هم نتونستی انجام بدی؟

ابزار کلامی متقاعد کننده

چگونه اجازه ندهیم با سرزنش متقاعدسازی صورت بگیرد.
نوع برخورد افراد با سرزنش می تواند انوع مختلفی داشته باشد.
۱٫ پذیرش سرزنش و عصبانی شدن از دست خود
۲٫ خشمگین شدن از دست سرزنش کننده
۳٫ بی تفاوتی به سرزنش و راه خود را رفتن
۴٫ بررسی علت خطا و علت رفتار سرزنش کننده
اجازه ندهیم از ابزار سرزنش بر علیه ما استفاده شود. برای این کار گام نخست این است که علت و نیت این رفتار از سوی سرزنش کننده را بررسی کنیم. این علت ممکن است بیانگر نیازی از سوی سرزنش کننده باشد که برآورد نشده است. با این آگاهی می توانیم در جهت برآوردن نیاز او تا حد امکان، تلاش کنیم. علاوه بر این، این آگاهی سبب می شود که احساس گناه نداشته باشیم. نداشتن احساس گناه به ما کمک خواهد کرد تا تحت کنترل قرار نگیریم. استقلال عمل و اتخاذ تصمیم هم از نتایج این آگاهی است.
برای اینکه با این نوع متقاعدسازی بهتر آشنا شوید از امروز تا یک هفته هشیارانه به عبارات سرزنش آمیزی که می گوئید یا به شما گفته می شود دقت کنید. بار احساسی و نتیجه آن را که سبب قانع شدن شما یا دیگری بشود را هم به دقت زیر نظر بگیرید.

اگر می‌خواهید از آخرین و محبوب‌ترین مقالات ما در ایمیل خود مطلع شوید، همین الان ایمیل خود را در کادر زیر وارد کنید

[mailpoet_form id="1"]

تعداد علاقه‌مندانی که تاکنون عضو خبرنامه ما شده‌اند

مقاله های مرتبط :

دیدگاه خود را بیان کنید :

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *